Archiwum kategorii: na świecie

Słowo roku 2021 w Rosji: вакцинация (vakcinacija) ‘szczepienie’

Podziel się

Słowem roku w Rosji został zgodnie z przewidywaniami rzeczownik вакцинация (vakcinacija) ‘szczepienie’. Plebiscyt na rosyjskie słowo roku organizuje zespół filologów, lingwistów, pisarzy i dziennikarzy z Rosji i diaspory rosyjskiej pod przewodnictwem profesora Uniwersytetu Emory w Atlancie Michaiła Epsztajna (Epsteina).

Na drugim miejscu znalazł się skrót łacińskich liter QR (quick response code). Ten skrót QR ma w roku 2021 odniesienie przede wszystkim do paszportów covidowych. W języku rosyjskim powstał nawet czasownik otkujarit ‘sprawdzić lub okazać kod QR’. Trzecie miejsce zajął rzeczownik w lm. антиваксеры (antivaksery) ‘antyszczepionkowcy’.

Wyrażenie roku także związane z pandemią to избыточная смертность (izbytočnaja smertnost’) dosł. ‘niepotrzebna śmiertelność’, u nas zwana zgonami nadliczbowymi. Kolejne miejsce zajął prezydent Władimir Putin i jego słynny pałac: дворец Путина (dvorec Putina) i бункерный дед (bunkernyj ded  ‘bunkrowy dziadek’ tak nazywa Putina Aleksiej Nawalny).

W Rosji wybiera się też najgorsze słowa roku, które psują debatę publiczną, niesie nienawiść lub pogardę.

W kategorii Antijazyk zwyciężył po raz kolejny иноагент/иностранный агент (inoagent / inostrannyj agent) ‘agent zagraniczny’ jako nazwa organizacji finansowanej z zagranicznych funduszy, termin wykorzystywany do walki z organizacjami NGO, ostatnio także ze słynnym Memoriałem. Na drugim miejscu jest рекорд смертей (rekord smertej) ‘rekord śmierci’ na covid, na trzecim берлинский пациент (berlinskij pacjent) ‘berliński pacjent’ – tak władze i podlegle im media nazywały Nawalnego.

Rosjanie wybrali też (później niż inne kraje) słowo dziesięciolecia. Ten tytul zyskał rzeczownik ковид (kovid), na drugim miejscu jest обнуление (obnulenie) – słowo roku 2020 – wyzerowanie w konstytucji kadencji prezydenta, które umożliwia Władimirowi Putinowi start w kolejnych wyborach. Na trzecim miejscu słów dziesięciolecia są санкции (sankcji) ‘sankcje’.

Instytut Języka Rosyjskiego im. Puszkina wybrał na słowo roku wyraz sputnik (nazwa rosyjskiej szczepionki). Na kolejnych miejscach znalazły się AfganistanNord Stream. Pod uwagę były brane słowa o największej częstości.