Słowa dnia między 21 a 27 października 2019 roku

W tym okresie br. w polskich tekstach informacyjnych frekwencja wyższa niż zwykle cechowała formy następujących wyrazów:

  • rzeczowników: przeliczenie – sytuacja złego przeliczenia głosów, chcieć ponownego / powtórnego / przeliczenia głosów, wniosek o / ponowne / przeliczenie głosów, wnosić o ponowne przeliczenie głosów, chodzić o ponowne przeliczenie głosów, protesty w sprawie przeliczenia głosów, wyniki po przeliczeniu x% głosów; beatyfikacja –  ogłosić datę i miejsce beatyfikacji prymasa Stefana Wyszyńskiego (7 czerwca 2020 pl. Piłsudskiego, Warszawa), beatyfikacja Prymasa Tysiąclecia, dokonać beatyfikacji, paść (data i miejsce beatyfikacji), odbyć się (beatyfikacja kardynała Stefana Wyszyńskiego); okręg –  wielkopolskie okręgi, X okręgów / senackich, okręgi senackie, sporne okręgi; targ –  tegoroczne / Targi Książki w Krakowie; edycja Targów Książki, Targi Pracy (w Bydgoszczy), międzynarodowe targi sprzętu do gastronomii; książka – Targi Książki w Krakowie, fantastyczna / debiutancka książka, podpisywać książki, rozpocząć dzień na Targach Książki, autor książki, ilustrator książki (zmarły w wieku 90 lat Andrzej Heidrich projektant polskich banknotów), akcja „Książka za Książkę”, zrobić coś z książkami, zabrać książkę, poznać ducha nowego miejsca z książek, „Książki na drogę”; protest – wpłynąć do SN (34 protesty wyborcze), nie wykluczać protestu w sprawie wyników głosowania w okręgu x, składać / złożyć protesty wyborcze, móc złożyć dwa protesty, ramy protestów wyborczych, wziąć udział w proteście, organizować protest na przejściu, największe protesty od czternastu lat (Liban), gwałtowne / uliczne / protesty / gdzieś, podobieństwo między jakimiś protestami, protest przeciwko kryminalizowaniu dziennikarstwa (Australia), nie zdusić protestów, trwać (protesty), zatrzymać w trakcie protestów, siedem dni / rozpoczęcie / protestów, uczestnicy protestów, rozpocząć protest włoski / w szkołach, przystąpić do protestu włoskiego, protest nauczycieli, forma protestu, rozpatrywać / złożyć / składać / zgłosić protesty wyborcze, protesty odnośnie wyborów, liczba protestów wyborczych, wziąć udział w proteście przeciw piratom drogowym, protest w obronie polskich zwierząt, protesty w kopalniach miedzi w Chile, protest pod niemiecką ambasadą / pod ambasadą Niemiec, wziąć udział w proteście, publikować kopie sześciu protestów wyborczych PiS, przedstawiać dowody w protestach wyborczych, protest niepełnosprawnych, nagrania z / głośnych / protestów w 2016 roku, badanie protestów wyborczych, odrzucić protest dewelopera, zaskoczyć kogoś protestami wyborczymi, doprowadzić do wielomiesięcznych masowych protestów, rozpatrywać protesty wyborcze, antyrządowe protesty, zarejestrować x protestów wyborczych, wznowić protest nauczycieli, protest włoski, składać protest – 3; wieża – sprawa dwóch wież / Kaczyńskiego, odmówić wszczęcia śledztwa w sprawie / budowy / dwóch wież Kaczyńskiego, sprawa wież Srebrnej, uruchomić operacyjnie nową wieżę kontroli / lotów; wniosek – przynieść wnioski (badania), złożyć wniosek o coś, wniosek z ulotek, komentować / czyjś wniosek, X o czyimś wniosku, rozpatrywać wniosek o coś, X wniosków o 500+ dla niezdolnych do samodzielnej egzystencji, orzec coś na czyjś wniosek, wyciągać wnioski, wpłynąć do SN (wniosek), czekać na wnioski, termin składania wniosków w projekcie x, przekazać wnioski; spiker – spiker Izby Gmin John Bercow, nie pozwolić zatwierdzić umowy z UE (spiker); izba – Izba Gmin, nowa izba Sądu Najwyższego, Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych SN, Najwyższa Izba Kontroli, Izba do spraw Rozwiązywania Sporów Sportowych, Izba Lekarska, wicemarszałek Izby wyższej polskiego parlamentu, nowa Izba SN – Izba Kontroli Nadzwyczajnej Spraw Publicznych, Izba Gmin – 2; gmina – Izba Gmin, gmina X; wycofanie się –  przewidywać wycofanie się bojowników kurdyjskich, mieć 150 godzin na wycofanie się, grozić wycofaniem ustawy, X o wycofaniu się ze zniesienia limitu, decyzja o wycofaniu jednostek z północnej Syrii, domagać się wycofania Ameryki ze wszystkich wojen, wycofanie się USA z Syrii; sąd – uchylić decyzję w jakiejś sprawie (Wojewódzki Sąd Administracyjny), Sąd Najwyższy, prezes / izba Sądu Najwyższego, Sąd Okręgowy w X, uznać coś / poradzić sobie z czymś (sąd), stanąć przed sądem, jakiś sąd, sąd gdzieś, wpłynąć do sądu, prać partyjne brudy przed sądem, X przed sądem za znieważenie kobiety, bać się zeznawać w sądzie, ciągać kogoś po sądach, decyzja sądu, sąd rodzinny, odwołać się do sądu administracyjnego, pójść do sądu, poradzić sobie / odrzucić wniosek prokuratury / oddalić powództwo / aresztować kogoś tymczasowo / zmienić wyrok / skazać / uniewinnić / ocenić coś (sąd); harmonogram – odrzucić harmonogram prac, zgodnie z harmonogramem; brexit –  ustawa / umowa / porozumienie w sprawie brexitu / o brexicie, zarekomendować odłożenie / odroczenie / terminu / brexitu, nie chcieć brexitu, bezumowny brexit, przesunięcie brexitu, przygotowania do brexitu, gnić w sadach z powodu brexitu; mgła – mgły idą / nie pozwalają na lądowanie, uwaga – mgła, gęsta / mgła od rana gdzieś, poranek / z mgłą i smogiem / pełen mgły, z powodu mgły, ostrzegać przed silną mgłą; lekarz – skompletować nowy zespół lekarzy, szokujące zachowanie lekarzy, przyszli lekarze, podejrzewać zawał serca / przeprowadzić wszczepienie implantów / nie móc wycinać nowotworów (lekarze), musieć mieć zgodę lekarza, kary dla lekarzy, podawać się za lekarza, rzekomy lekarz, lekarz z Torunia, konsultacje z lekarzem, ruszyć w drogę do lekarza, robić coś za radą lekarza; życie – obawiać się o swoje życie, granat – owoc życia, stracić życie, interesować się życiem publicznym regionu, dorobek całego życia, wejść w życie, oszczędności życia, wieść szczęśliwe życie żony i menedżerki, walczyć o życie, prywatne życie X-a, zamienić życie w mękę, zakończyć życie, nie ułatwiać życia studentom, ubezpieczenie na życie, zmienić czyjeś życie w koszmar, życie prezesa sądu, pracować do 70. roku życia; mediator – MediaTory 2019; Studenckie Nagrody Dziennikarskie „MediaTory”, nominować do nagrody „MediaTorów”, plebiscyt „MediaTory”, policyjny mediator; aborcja –  aborcja eugeniczna, ograniczenie prawa do aborcji, Duda o zakazie aborcji w przypadku wad płodu / o ustawie ograniczającej aborcję; sala – sala: koncertowa / operacyjna / rozpraw / sądowa / gimnastyczna / bankietowa /doświadczania świata / Sala Kolumnowa Sejmu / Sala Operowa imienia Stanisława Moniuszki; funkcja – rekomendować kogoś na jakąś funkcję, zrezygnować z funkcji, pełnić funkcję, zwolnić z funkcji, ubiegać się o funkcję, funkcja nietożsama ze spikerem; nagroda – przyznać nagrodę, nagrody i wyróżnienia, odebrać nagrodę, zdobyć prestiżową / główną nagrodę, wyznaczać / wyznaczyć nagrodę, nominować do nagrody, Nagroda imienia Sergia Vieira de Melo, nagroda „Pontifici – Budowniczemu Mostów”, Wrocławskie Nagrody Teatralne i Muzyczne, Nagroda Sacharowa, Studencka Nagroda Dziennikarska „MediaTory”; klub – jakiś klub (sportowy), klub parlamentarny, Klub Inteligencji Katolickiej, siedziba klubu, nazwa klubu, pisać o klubie, straty klubu, prezes / szef / szefowa klubu, X ostro o klubie, wędrować od klubu do menedżerów, jakiś klub (miejsce rozrywki); szkoła – uroczystość w szkole w Sobowicach – awans 107-letniego Leona Kalety na majora, akcja MEN „Szkoła pamięta”, „Tęczowy Piątek” w szkołach, nie móc świętować w szkole, być szkołą otwartą, sześciolatki do szkół, x szkół, przyjść do szkoły, odbywać się w szkole, nie odbyć się w murach szkoły, zaparkować pod szkołą, zorganizować coś przed szkołą, urządzić coś przed budynkiem szkoły, kolega ze szkoły, raport o religii w szkołach, zapamiętać szkołę, środowiska LGBTQ do szkół; ministerstwo – szefowanie Ministerstwu Finansów, Ministerstwo Edukacji Narodowej / Cyfryzacji / Infrastruktury / Energii / Środowiska, ministerstwo edukacji / rodziny, egipskie Ministerstwo Turystyki, rosyjskie ministerstwo obrony, wybrać się pod ministerstwo, rozważać możliwość przywrócenia jakiegoś ministerstwa, grupa przestępcza w Ministerstwie Finansów, wysokie stanowisko w jednym z ministerstw; współpracownik –  najbliżsi / współpracownicy Mariana Banasia, były współpracownik Mariana Banasia w areszcie; finanse – Ministerstwo Finansów, minister / wiceminister finansów, ustawa o finansach publicznych, przestępczy skandal w resorcie finansów; uczeń – manifestacja uczniów pod MEN, część uczniów, uczniowie liceum X, relacja uczniów, spektakl dyplomowy uczniów studium aktorskiego, zdejmować tęczowe zapinki / owinąć się tęczowymi flagami (uczniowie), ideologiczne starcie uczniów liceum, bać się pogorszenia atmosfery między uczniami, okazywać szacunek uczniom, uczniom nie po drodze z katechezą; kolejka – inauguracyjna / x. / kolejka jakiejś ligi / jakichś rozgrywek, (samoloty) w kolejce nad Poznaniem, czytelnicy w kolejce do gwiazd na targach i festiwalu; cmentarz – spocząć na cmentarzu, zmienić się przy cmentarzu / w rejonie cmentarza, kwesta na jakimś cmentarzu, duży ruch w rejonie jakiegoś cmentarza, pojechać w rejon cmentarza, dojechać na cmentarz, wprowadzić nową organizację ruchu w sąsiedztwie jakiegoś cmentarza, społeczne sprzątanie zabytkowego cmentarza, posprzątać groby na cmentarzu, wyjść z puszkami na cmentarz, włożyć ciepły płaszcz na cmentarz; pieszy –  przejście dla pieszych, miasto dla pieszych, umożliwić pieszym przejście gdzieś, wpaść pod przyczepę traktora (pieszy), wyłącznie panować gdzieś / drżeć o życie (piesi); bramka – paść (x bramek), bramka / x bramek, któraś bramka, łowca bramek, strzelać do bramek, grać w bramce, strzelić / zdobyć / stracić bramkę / ileś bramek; operacja – operacja sił amerykańskich, zabić / w / trakcie / operacji amerykańskich służb specjalnych w Syrii / w wyniku operacji amerykańskich komandosów w wiosce X, zginąć w operacji sił USA w Syrii, przeprowadzić operację przeciw zbiegłemu przywódcy Państwa Islamskiego; demonstrant – x tysięcy demonstrantów w Libanie, wielu demonstrantów z maskami na twarzach (Hong-Kong), zginąć (x demonstrantów – Irak), rzucać butelkami z benzyną (demonstranci – Chile), starcia między policją a częścią demonstrantów w turystycznej części miasta (Barcelona); mecz –  powiedzieć coś po meczu Legii Warszawa z Wisłą Kraków, atmosfera w szatni po meczu, taki / ostatni / fatalny / beznadziejny / pierwszy / czwarty z rzędu / niedzielny / wygrany / przegrany / jednostronny mecz, być w podłym nastroju po jakim meczu, któraś minuta meczu, przerwa w meczu, wygrać mecz na własnym parkiecie, wynik w jakimś meczu, mieć cichego bohatera w jakimś meczu, bohater / wydarzenie meczu, rozegrać cały mecz, ileś meczów bez zwycięstwa, skład jakiejś drużyny na mecz z kimś, przełożyć mecz, paść (ileś bramek w meczu z kimś);
  • przymiotników: ponowny –  ponowne przeliczenie głosów; kurdyjski – kurdyjski bojownik, kurdyjska autonomia; kuriozalny – kuriozalny: koniec jakiejś sprawy / rozkład jazdy, kuriozalne prawo; pomorski – województwo pomorskie, pomorski: konserwator zabytków / wojewoda / senator, Pomorski Park Naukowo-Technologiczny; tęczowy – akcja „Tęczowy Piątek” w szkołach, tęczowa aureola, Tęczowy Piątek, Tęczowy Białystok, Tęczowy Piątek, tęczowa przypinka / flaga / koszulka / zaraza, tęczowe skarpetki – 3; bohaterski – bohaterska akcja policjantów, bohaterski ojciec rodziny, bohaterski trzydziestotrzylatek, bohaterski dziennikarz; eugeniczny – likwidować eugeniczną przesłankę zabiegu usunięcia ciąży, aborcja eugeniczna (ze względu na wady płodu); nocny –  nocna zmiana / komunikacja / linia / akcja strażaków / opieka zdrowotna, nocne loty / godziny; pieszy – pieszy użytkownik ruchu; święty – msza święta, Wszystkich Świętych za tydzień, modlić się do świętego X, ulica świętego X, liceum świętej X; islamski – nie wierzyć w zabójstwo przywódcy / dżihadystycznego / Państwa Islamskiego, islamski duchowny; amerykański – amerykańska: firma / armia / agentka, amerykański: komandos / aktor / „Playboy” / prezydent, amerykańskie wojsko, amerykańscy marines, amerykańskie siły / specjalne // media;
  • czasowników: budować – budować coś: nastroje / wizerunek / nowy układ / osiedla i obiekty komercyjne / mieszkania na wynajem / kopalnie cynku i ołowiu / odcinek trasy / system prawny / mur na granicy / wysoki blok / parkingi / robota / budy dla psów; opowiadać – opowiadać coś / o czymś i opowiadać się za czymś; zdobyć – zdobyć gola / bramkę / mistrzostwo świata / złoty medal / złoto / punkty / pole position / mandat do Sejmu / więcej głosów; pokonać – pokonać kogoś (nazwy narodowości lub klubów sportowych); zabić – zabić szefa Państwa Islamskiego, zabić x osób w starciach z siłami rządowymi gdzieś;
  • imion i nazwisk: John Bercow, † Stefan Wyszyński, Boris Johnson, † Francisco Franko, Sławoj Leszek Głódź, Marian Banaś, Oleg Sencow, † Wojciech Korfanty, † Abu Bakr al-Baghdadi; 
  • innych nazw własnych i skrótowców: Syria – uciekać przed turecką inwazją (Kurdowie z Syrii), powrócić do Syrii, nie zatrzymać się w Syrii, móc pozostać w Syrii, oddziały / bazy wojskowe / w Syrii, dalsze kroki w północno-wschodniej Syrii, koniec rozejmu w Syrii, móc wznowić ofensywę w Syrii, militarna operacja w Syrii, porozumieć się z Rosją / dogadać się z Putinem / w sprawie Syrii, północno-wschodnia Syria, rozejm w północnej Syrii, wycofać się z Syrii, naruszać integralność terytorialną Syrii, Donald Trump i Syria,  operacja amerykańskich służb specjalnych w Syrii, ukrywać się / kryjówka / w północno-zachodniej Syrii, źródła w Syrii, północno-wschodnia Syria, zabić w operacji sił USA w Syrii – 3; Katalonia – sprawa Katalonii, młoda Katalonia, nie zdusić protestów / bezpośrednie rządy / siedem dni zamieszek / w Katalonii, setki zwolenników niepodległości Katalonii; Kurd – mieć 150 godzin na wycofanie się (Kurdowie), działania w sprawie Kurdów, ultimatum Ankary dla Kurdów, zdradzić Kurdów, lider irackich Kurdów; Turcja – prezydent / obywatel Turcji, zawieszać / znieść sankcje / wobec Turcji / nałożone na Turcję, zapowiedzieć zaprzestanie walk (Turcja), porozumienie / granica z Turcją, Rosja i Turcja, Turcja konkurentem UE na Bałkanach; TVN – szef „Faktów” TVN, nakręcić / wyemitować serial TVN, reportaże „Uwaga TVN!”; Wielka Brytania – uniknąć bezumownego wyjścia Wielkiej Brytanii z UE, wybory powszechne w Wielkiej Brytanii, dojść do szokującego przypadku śmierci w Wielkiej Brytanii, przybyć do Wielkiej Brytanii z Bułgarii, poprzeć rozpisanie przedterminowych wyborów w Wielkiej Brytanii, posiadłość poza Wielką Brytanią, premier Wielkiej Brytanii, opuścić kiedyś UE (Wielka Brytania), opóźnienie terminu wyjścia Wielkiej Brytanii z UE do 31 stycznia 2020 roku; Sokratesa (ulica, Warszawa, Bielany) – śmiertelny / potworny wypadek na ulicy Sokratesa / na warszawskich Bielanach, rozegrać się na ulicy Sokratesa, bohaterski trzydziestotrzylatek z ulicy Sokratesa, ustalenia w miejscu śmierci przechodnia na ulicy Sokratesa, ulica Sokratesa, zginąć na pasach na ulicy Sokratesa, tragiczny / potworny / wypadek na ulicy Sokratesa -2; Essex -hrabstwo Essex, znaleźć w Essex ciężarówkę śmierci, makabryczne odkrycie w Essex; Wołyń – książka Piotra Zychowicza „Wołyń zdradzony”, awantura wokół książki „Wołyń zdradzony”, decyzja o wycofaniu książki „Wołyń zdradzony” z konkursu „Książka Historyczna Roku” podczas jego trwania, usunąć książkę / wycofać pozycję „Wołyń zdradzony”, protestować przeciw usunięciu książki „Wołyń zdradzony” z konkursu; Wisła – nowy most na Wiśle; Wisła Kraków – skomentować zwycięstwo z Wisłą Kraków, pożyczkodawca Wisły Kraków, kapitan / napastnik Wisły Kraków, Wisła Kraków bez szans w Gorzowie (koszykarstwo), wygrać niedzielny mecz z Wisłą Kraków, upokorzyć / rozbić / zdemolować Wisłę Kraków, starcie z Wisłą Kraków, wynik meczu Legii Warszawa z Wisłą Kraków (7:0), beznadziejny mecz / żenująca gra Wisły Kraków, przegrać / tańczyć jak chciała Legia / wylać w Warszawie (Wisła Kraków), dwie Wisły; Wisła Płock – kapitalna seria Wisły Płock, grać coś w Wiśle Płock, obrońca Wisły Płock, pokonać Jagiellonię Białystok (Wisła Płock), Wisła Płock / nowym / liderem ekstraklasy; Legia Warszawa – powiedzieć coś po meczu Legii Warszawa z Wisłą Kraków, skomentować porażkę z Legią, wysoka porażka z Legią, w podłym nastroju po meczu z Legią, upokorzyć / zdemolować / rozbić / pokonać Wisłę Kraków // wygrać z Wisłą Kraków / mieć cichego bohatera (Legia Warszawa), show Legii przy Łazienkowskiej, natchnąć Legię, wynik meczu Legii Warszawa, tańczyć jak chciała Legia, przegrać aż 0:7 z Legią Warszawa;
print