Słowa dnia między 7 a 13 sierpnia 2017 roku

Podziel się

W pierwszym pełnym tygodniu sierpnia br. w polskich tekstach informacyjnych częściej niż zwykle występowały formy następujących wyrazów:

  • rzeczowników:  taśma – w połączeniach typu: rozmowy na taśmach ujawnionych przez TVP Info, nowe taśmy z restauracji „Sowa i Przyjaciele”, pozyskać taśmy (związku z ujawnieniem podsłuchu rozmowy Radosława Sikorskiego i Jacka Krawca z 2014 r.); propaganda – w różnych kontekstach i połączeniach (w związku z informacjami z kraju i ze świata): brudna propaganda, nazistowska propaganda, filmy z islamistyczną propagandą; reparacje (rzeczownik plurale tantum) – w połączeniach typu: zrzec się reparacji, być winym reparacji, działania zmierzające do uzyskania reparacji wojennych; upał – w połączeniach typu: afrykańskie upały, atak upałów, fala upałów, schronić się gdzieś przed upałem, spodziewać się szalonych upałówbezpiecznie przetrwać upały – 2; puszcza – w kontekście Puszczy Białowieskiej i w połączeniach: zaprzestanie wycinki Puszczy Białowieskiej, apelować o potraktowanie sprawy wycinki w Puszczy Białowieskiej priorytetowo; nominacja – w połączeniach typu: wstrzymać/blokować nominacje generalskie w wojsku, uroczystość wręczenia nominacji generalskich; wicemistrz – w połączeniu typu: zostać wicemistrzem świata w jakiejś dyscyplinie sportowej (w związku z informacjami o srebrnych medalach Adama Kszczota w biegu na 800 m i Piotra Liska w skoku o tyczce zdobytych na lekkoatletycznych mistrzostwach świata w Londynie); w różnych kontekstach (w związku z informacjami z kraju i ze świata), przedmieście – w nazwie własnej ulicy Krakowskie Przedmieście w Warszawie i w połączeniach: zamknąć / ogrodzić Krakowskie Przedmieście, wygrodzić teren na odcinku od ul. Karowej aż do parkingu przed kościołem seminaryjnym na Krakowskim Przedmieściu (o odcięciu ulicy dla swobodnego ruchu w związku z miesięcznicą smoleńską), zdecydować o pomnikach smoleńskich przy Krakowskim Przedmieściu, nowe pomniki na objętym ochroną konserwatorską Krakowskim Przedmieściu; poranny atak na żołnierzy na przedmieściach Paryża, zachodnie przedmieścia Paryża; lektura – w połączeniach typu: lista lektur obowiązkowych i uzupełniających, być na liście lektur (w związku z informacjami o reformie edukacji); burza ‘zjawisko atmosferyczneʼ  – w połączeniach typu: kolejne burze, gwałtowne burze, potężna burza, bilans burz, internetowy radar burzszkody spowodowane burzami, z czasownikami: wystąpić, nawiedzić, szaleć, przetoczyć się, interweniować po burzy (o strażakach) – 3; miesięcznica – w połączeniach typu: obchody 88. miesięcznicy katastrofy smoleńskiej, kolejna / ostatnia miesięcznica [ostatnia ma być 96. – red.], blokować miesięcznice, zakłócać miesięcznice, pilnować miesięcznicy, wystawić rachunek za miesięcznicę, wigilia miesięcznicykoszty związane z policyjnym zabezpieczeniem tzw. miesięcznic, protestować przeciwko miesięcznicom, ochraniać miesięcznice, zabezpieczanie miesięcznicy smoleńskiej, wozić barierki na miesięcznicę smoleńską, zapowiedź 96 miesięcznic, miesięcznica pogrzebu Lecha Kaczyńskiego pod Wawelem – 2; nawałnica – w połączeniach typu: ofiara nawałnicy, skutki / efekt nawałnic, krajobraz po nawałnicy, ucierpieć / zginąć w wyniku nawałnicy, ponieść śmierć w efekcie nawałnic, poszkodowany w nawałnicach, zniszczony przez nawałnicę – 3; obchód – w połączeniach typu: obchody 88. miesięcznicy katastrofy smoleńskiej, oficjalne obchody, kontrmanifestacja wobec obchodów tzw. miesięcznic katastrofy smoleńskiej na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie; fipronil (środek owadobójczy) – w połączeniach typu: jajka potencjalnie zanieczyszczone fipronilem, skandal z jajami skażonymi fipronilem; ryś (ssak drapieżny z rodziny kotowatych, w Polsce pod ścisłą ochroną) – w połączeniach typu: dochodzenie ws. wyprawionej skóry rysia, trofeum myśliwskie w postaci wyprawionej skóry rysia z głową, polować na rysie (w związku z informacjami o posiadłości mininistra środowiska Jana Szyszki w Tucznie); posiadłość – w połączeniu typu: posiadłość ministra środowiska Jana Szyszki w Tucznie w Zachodniopomorskiem / w województwie zachodniopomorskim (w związku z dochodzeniem w sprawie trofeum myśliwskiego w postaci skóry rysia); noc – w różnych kontekstach i połączeniach: miniona / ubiegła noc, wspólne oglądanie „Nocy spadających gwiazd 2017”, noc z Perseidami, letnie noce; poszkodowany – w połączeniach typu: zostać poszkodowanym, nieść pomoc poszkodowanym, wsparcie dla poszkodowanych, zbiórka środków na rzecz poszkodowanych w wyniku zniszczeń, poszkodowani uczestnicy obozu harcerskiego w Suszku; obóz – w połączeniach typu: zniszczony przez nawałnicę obóz harcerski w Suszku, poszkodowani uczestnicy obozu harcerskiego – 2; sztafeta – w połączeniach: brązowy medal Polek w sztafecie 4 x 400 m, kobieca sztafeta 4×400 m (w związku z informacjami o lekkoatletycznych mistrzostwach świata w Londynie); harcerz – w połączeniach typu: poszkodowani / hospitalizowani harcerze, nastoletni harcerze; harcerka – w połączeniu typu: śledztwo w sprawie śmierci dwóch łódzkich harcerek;
  • czasowników: umorzyć – w połączeniu: umorzyć śledztwo ws. organizacji i przebiegu posiedzenia Sejmu w Sali Kolumnowej 16 grudnia 2016 r. (w zwiazku z decyzją Prokuratury Krajowej); wjechać – w różnych kontekstach i w połączeniach typu: wjechać w kogoś, coś ‘zaatakować kogoś, coś za pomocą jakiegoś pojazduʼ– wjechać samochodem w grupę żołnierzy na przedmieściach Paryża, celowo wjechać w żołnierzy; wjechać w coś/pod coś ‘mieć wypadekʼ; wjechać dokądś nielegalnie; skazić – w połączeniach: skażone jaja, wykryć skażenie fipronilem; zginąć – w połączeniach typu: zginąć podczas / na skutek nawałnic, zginąć w wyniku zderzenia pociągów, zginąć w operacjach policji;
  • przymiotników: kolumnowy – w kontekście sejmowej sali Kolumnowej (potoczna nazwa sali im. Kazimierza Pużaka) i w połączeniach typu: przeniesienie obrad z sali plenarnej do Sali Kolumnowej, głosowania przeprowadzone w Sali Kolumnowej (w związku z informacjami o umorzeniu przez Prokuraturę Krajową śledztwa ws. organizacji i przebiegu posiedzenia Sejmu w Sali Kolumnowej 16 grudnia 2016 r.); białowieski – w kontekście Puszczy Białowieskiej i w połączeniach typu: respektować tymczasową decyzję Trybunału Sprawiedliwości UE o zaprzestaniu wycinki w Puszczy Białowieskiej, cięcie Puszczy Białowieskiej przez harwestery, problem kornika drukarza w Puszczy Białowieskiej, niszczenie Puszczy Białowieskiej, trwająca wycinka Puszczy Białowieskiej – 2; generalski – w połączeniach typu: wstrzymać nominacje generalskie w wojsku, uroczystość wręczenia nominacji generalskich oraz admiralskich, pełnić funkcje generalskie, nowe kadry generalskie, przedstawiać prezydentowi kandydatury generalskie i admiralskie (w zwiazku z odmową wręczenia nominacji generalskich przez prezydenta) – 2; nuklearny – w połączeniach typu: zminiaturyzowana broń nuklearna, arsenał nuklearny, stać się mocarstwem nuklearnym na pełną skalę (w związku z informacjami o kryzysie politycznym w rejonie Półwyspu Koreańskiego); smoleński – w połączeniach typu: miesięcznica smoleńska, katastrofa smoleńska; wojenny – w różnych kontekstach i połączeniach w związku z informacjami z kraju i ze świata: możliwość dochodzenia przez Polskę reparacji wojennych od Niemiec, domagać się reparacji wojennych, zwolnienie weteranów wojennych z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, obozy dla jeńców wojennych, syryjscy uchodźcy wojenni, uciec przed działaniami wojennymi, zaostrzyć wojenną retorykę, dotychczasowe kino wojenne; harcerski – w połączeniach typu: zniszczony przez nawałnicę obóz harcerski w Suszku, poszkodowani uczestnicy obozu harcerskiego – 2; militarny – w różnych kontekstach w związku z informacjami ze świata: opcja militarna, operacja militarna, interwencja militarna, gigant militarny; pomorski – w połączeniach typu: województwo pomorskie, pomorskie lasy (w związku z informacjami o skutkach nawałnic);
  • imion i nazwisk: Micheil Saakaszwili (prezydent Gruzji w latach 2004-2007 i 2008-2013) – w połączeniu typu: były prezydent Micheil Saakaszwili (w związku z jego pobytem w Polsce); Czesław Miłosz (1911-2004, laureat literackiej Nagrody Nobla w 1980 r.) – w połączeniach typu: wybrane wiersze Czesława Miłosza, twórczość Czesława Miłosza, wiersze polskiego noblisty Czesława Miłosza, czytać Miłosza w szkole, wycięcie Miłosza, przywrócić Miłosza (w związku z informacjami o reformie edukacji i braku twórczości noblisty w ministerialnym projekcie listy lektur obowiązkowych dla liceów i techników, co zauważono w trakcie konsultacji społecznych) [Jeszcze tego samego dnia biuro prasowe MEN poinformowało: „Czesław Miłosz jako polski poeta i noblista ma zagwarantowane miejsce w podstawie programowej. Twórczość Czesława Miłosza zostanie wprowadzona do ostatecznego projektu podstawy programowej dla szkoły ponadpodstawowej w zakresie podstawowym” – red.]; Wojciech Nowicki (lekkoatleta, młociarz) – w połączeniu typu: brąz / brązowy medal Wojciecha Nowickiego (w związku ze zdobyciem przezeń trzeciego miejsca w rzucie młotem, za złotym medalistą Pawłem Fajdkiem, w lekkoatletycznych mistrzostwach świata w Londynie); Kamila Lićwinko (lekkoatletka) – w połączeniach typu: brąz dla Kamili Lićwinko, świetny występ Kamili Lićwinko (w związku ze zdobyciem brązowego medalu w skoku o tyczce na lekkoatletycznych mistrzostwach świata w Londynie);
  • innych nazw własnych i skrótowców: The Tall Ships’ Races (zlot i regaty żaglowców; w prasie nazwa pisana najczęściej bez apostrofu oznaczającego gen.pl – red.) – w połączeniu typu: teren finału regat The Tall Ships Races (m.in. w związku z informacjami o rozdawaniu ulotek z napisami „Polska dla Polaków” oraz „Brońmy polskich wartości” oraz reakcji policji na akcje narodowców); Wenezuela (państwo w Ameryce Płd.) – w połączeniach typu: zdymisjonowanie prokurator generalnej Wenezueli, żołnierzy w mundurach armii Wenezueli, baza wojskowa w mieście Valencia w północnej Wenezueli (w zwiazku z informacjami o zaostrzeniu sytuacji w Wenezueli po wyborach do Konstytuanty), potępić / skrytykować władze Wenezueli za nadmierne stosowanie siły w celu zdławienia protestów przeciwko prezydentowi Nicolasowi Maduro, zdymisjonowanie prokurator generalnej Wenezueli Luisy Ortegi, nie wpuścić deputowanych opozycji do budynku parlamentu Wenezueli, dokonać cyberataku na stronę internetową rządu Wenezuelizagrozić Wenezueli „opcją militarną” / interwencją militarną (o wypowiedzi prezydenta USA), wezwać prezydenta Wenezueli Nicolasa Maduro do ustąpienia – 3; Korea Północna (państwo we wschodniej Azji) – w połączeniach typu: nowe sankcje nałożone na Koreę Północną przez Radę Bezpieczeństwa ONZ, apelować o wywieranie presji na Koreę Północną, sugerować rozszerzenie uprawnień Sił Samoobrony [Japonii] o możliwość atakowania celów na terenie Korei Płn., okiełznać moralną arogancję wobec Korei Północnej, reagować na pogróżki Korei Północnej, eskalacja gróźb ze strony Korei Północnej, atak prewencyjny na Koreę Północną, wystosować kolejne ostrzeżenie pod adresem Korei Północnej, wysłać bombowce nad Północną Koreę, znaleźć się w zasięgu rakiet Korei Północnej– 4; KE (skrótowiec nazwy Komisja Europejska) – m.in. w połączeniu: zastrzeżenia KE dotyczące wieku emerytalnego (w związku z informacjami o piśmie KE w sprawie odmiennego wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet jako formy dyskryminacji); Kenia (państwo we wschodniej Afryce ) – w połączeniu typu: liczenie głosów w wyborach prezydenckich i parlamentarnych w Kenii (w związku z informacjami o możliwym sfałszowaniu ich wyników i protestach opozycji); Tiger (marka napoju energetyzującego) – w połączeniach typu: właściciel marki Tiger, producent napoju Tiger, kreowanie silnie buntowniczego charakteru Tigera, być zszokowanym reklamą Tigera (w związku z przeprosinami firmy za obraźliwą dla pamięci o powstaniu warszawskim reklamę produktu w mediach społecznościowych); Tu-154M (oznaczenie samolotu pasażerskiego produkcji rosyjskiej) – w połączeniach typu: liczne zniszczenia lewego skrzydła TU-154M, wrak Tu-154M (w związku z komunikatami podkomisji ds. ponownego zbadania katastrofy smoleńskiej i Rosyjskiego Komitetu Śledczego); Aleksandria (miasto w północnym Egipcie) – w połączeniu typu: zderzenie czołowowe dwóch pociągów osobowych na przedmieściach Aleksandrii; Suszek (osada w województwie pomorskim) – w połączeniu: obóz harcerski w Suszku (w związku z informacjami o ofiarach nawałnicy) – 2; Charlottesville (miasto w stanie Wirginia w USA) – w połączeniach typu: wydarzenia / zamieszkiostre starcia w Charlottesville, wjechać w tłum demonstrantów protestujących przeciwko wiecowi skrajnej prawicy w Charlottesville, rozjeżdżać samochodem ludzi w Charlottesvilleogłosić w Charlottesville stan wyjątkowy, zamach zwolennika skrajnej prawicy w Charlottesville  – 2; Memoriał Huberta Jerzego Wagnera (siatkarski turniej towarzyski między czterema reprezentacjami różnych krajów, rozgrywany od 2003 r.) – w połączeniach typu: krakowski Memoriał Wagnera, triumf w memoriale (w związku z informacjami o zwycięstwie polskich siatkarzy).
print